شرکت‌های هوش مصنوعی برای رقابت با اپل و سامسونگ وارد دنیا موبایل می‌شوند

بازار گوشی هوش مصنوعی شاید به‌زودی میزبان بازیگرانی شود که تاکنون فقط با مدل‌های زبانی و سرویس‌های ابری شناخته می‌شدند.

مدیرعامل کوالکام می‌گوید تعدادی از شرکت‌های پیشرو AI توسعه دستگاه‌های اختصاصی خود را آغاز کرده‌اند و می‌خواهند تا سال ۲۰۲۸ مدل‌های بسیار بزرگ را به‌صورت دائمی روی موبایل اجرا کنند.

کوالکام درباره گوشی شرکت‌های هوش مصنوعی چه گفت؟

کریستیانو آمون، مدیرعامل کوالکام، در گفت‌وگو با Fireside Alpha اعلام کرد برخی شرکت‌های مطرح این حوزه از کوالکام خواسته‌اند زیرساخت لازم برای اجرای دائمی یک مدل ۱۰۰ میلیارد پارامتری روی گوشی را تا سال ۲۰۲۸ فراهم کند. او همچنین تأیید کرد که بعضی از این شرکت‌ها ساخت دستگاه‌های خود را شروع کرده‌اند.

OpenAI، Anthropic و Meta از گزینه‌های احتمالی هستند، اما کوالکام نام هیچ‌کدام را تأیید نکرده است. گوگل نیز پیش‌تر با گوشی‌های پیکسل، اندروید و تراشه‌های Tensor وارد این حوزه شده؛ بنابراین نمی‌توان آن را تازه‌وارد دانست. گزارش‌هایی درباره توسعه گوشی OpenAI منتشر شده، اما این شرکت هنوز محصولی با مشخصات رسمی معرفی نکرده است.

گوشی AI چه تفاوتی با موبایل‌های امروزی دارد؟

این محصولات قرار نیست صرفاً یک اپلیکیشن چت‌بات ازپیش‌نصب‌شده داشته باشند. ایده اصلی، تبدیل عامل هوشمند به رابط مرکزی دستگاه است؛ عاملی که در پس‌زمینه فعال می‌ماند، محتوای صفحه را می‌فهمد و بدون بازکردن چند برنامه، وظایفی مانند جست‌وجو، ترجمه، برنامه‌ریزی یا ویرایش فایل را انجام می‌دهد.

کوالکام پیش‌تر توضیح داده بود که تقسیم پردازش میان دستگاه و فضای ابری می‌تواند تأخیر، هزینه محاسبات و مصرف دیتاسنترها را کاهش دهد. درحال‌حاضر کاربران بیشتر از طریق اپلیکیشن‌ها به مدل‌ها دسترسی دارند؛ برای نمونه، راهنمای غیرفعال‌کردن محدودیت‌های ChatGPT یکی از صفحات پربازدید علاءالدین است. موبایل AI این دسترسی را از سطح برنامه به هسته سیستم‌عامل منتقل می‌کند.

اجرای چنین مدلی آسان نیست. وزن‌های یک مدل متراکم ۱۰۰ میلیارد پارامتری حتی با فشرده‌سازی ۴ بیتی، حدود ۵۰ گیگابایت حافظه می‌خواهند؛ هزینه KV Cache و اجرای سیستم نیز جداست. در مقام مقایسه، مدل Phi-3 Mini با ۳٫۸ میلیارد پارامتر برای اجرا روی موبایل طراحی شده بود. بنابراین استفاده از مدل‌های فشرده، معماری MoE، حافظه پرسرعت، NPU قدرتمند و پردازش ترکیبی ابری محتمل‌تر است.

آیا اپل و سامسونگ باید نگران باشند؟

اپل و سامسونگ فقط گوشی تولید نمی‌کنند؛ آن‌ها سیستم‌عامل، فروشگاه برنامه، شبکه توزیع و خدمات پس از فروش گسترده دارند. سامسونگ نیز قصد دارد تعداد دستگاه‌های مجهز به Galaxy AI را در سال ۲۰۲۶ به ۸۰۰ میلیون واحد برساند.

بااین‌حال، تازه‌واردها می‌توانند مدل سنتی مبتنی بر اپلیکیشن را به چالش بکشند. اثر قیمتی این رقابت پس از عرضه واقعی محصولات در لیست قیمت گوشی قابل‌بررسی خواهد بود؛ مقایسه با قیمت گوشی اپل و قیمت گوشی سامسونگ نیز جایگاه آن‌ها را در بازار ایران روشن‌تر می‌کند.

اگر نخستین گوشی هوش مصنوعی واقعاً در سال‌های آینده عرضه شود، مزیت اصلی آن تعداد دوربین یا ضخامت بدنه نخواهد بود؛ کیفیت عامل هوشمند، حریم خصوصی، دوام باتری و توان انجام کارها بدون وابستگی دائمی به اینترنت، معیارهای اصلی رقابت خواهند شد.